Sirküler No             : 277/2008-31

Sirküler Tarihi       : 07.10.2008

Konusu                      : Yeni Sosyal Güvenlik Yasasına Göre Prime Esas Kazanç Üzerinden Hesaplanacak Prim Oranları Hk.

            Yeminli mali müşavirliğimizce yayımlanan 275 Sıra No.lu Sirkülerimizde sigorta primine esas kazançlara yer verilmiştir. Bu Sirkülerimizde de sigorta primine esas kazançlar üzerinden hesaplanacak prim oranlarına değinilecektir.

            Bilindiği gibi daha önceki sosyal güvenlik mevzuatlarında farklı adlar altında sigorta primi hesaplanmakta; hizmet akdine bağlı olarak çalışanların (Eski SSK, Yeni 4/(1)-a) sosyal güvenlik primi oranı işsizlik sigortası primi hariç işyeri tehlike sınıfına göre (normal işyerleri için) % 33,5 - % 39 arasında, kendi nam ve hesabına çalışanların (Eksi Bağ-Kur’lu, Yeni 4/(1)-b) sosyal güvenlik primi oranı bulundukları basamağa göre % 40-% 49 arasında değişmekte idi. 

Yeni düzenleme ile sigorta primi alınacak kollar; uzun vadeli, kısa vadeli ve genel sağlık sigortası olarak belirlenmiştir. Uzun vadeli sigorta kollarında; malullük, yaşlılık ve ölüm sigortası için, kısa vadeli sigorta kollarında; iş kazası ve meslek hastalığı için, genel sağlık sigortasında ise hastalık ve analık sigortaları için prim alınmaktadır. 

01.10.2008 tarihinden önce sigortalı olup da emekli olanların ve olacakların iş akdine bağlı olarak çalışmaları durumunda bu kişilerden de sosyal güvenlik primi alınmaya devam edilecektir. Bu kişilerin kendi nam ve hesabına çalışmaları halinde sosyal güvenlik destekleme primi bu kişilerin emekli maaşından kesilecektir. 

5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununa göre prime esas kazanç üzerinden alınacak sigorta primi oranları aşağıda olduğu gibidir. 

Sigorta Kolu

Alınacak Toplam Prim Oranı

İşçi Payı

İşveren Payı

Uzun Vadeli Sigorta Kolları (Malullük, Yaşlılık ve Ölüm Sigortası Primi)

% 20

% 9

% 11

Kısa Vadeli Sigorta Kolları (İş Kazaları ve Meslek Hastalığı Primi) (*)

% 1 - % 6,5

-

% 1 - % 6,5

Genel Sağlık Sigortası Primi

% 12,5

% 5

% 7,5

Toplam Prim Oranı

% 33,5 - % 39

% 14

% 19,5 - % 25

(*) İşyeri tehlike sınıfının yarısının 0,5 puan artırılması ile bulunan orandır.

Zorunlu staj tabi tutulan öğrenci ve kursiyerlerin pirime esas kazançları üzerinden hesaplanan %1’lik sigorta primi kesilmeye devam edilecektir. Bu kişilere ait sigorta primleri kısa vadeli sigorta kolları (iş kazaları ve meslek hastalıkları sigorta kolu) üzerinden yatırılacaktır.

Yukarıdaki tablodan da görüleceği üzere prime esas kazanç üzerinden hesaplanacak sigorta primi oranı işyerinin tehlike sınıfına göre % 33,5 ile % 39 arasında değişmekte, bu oranın % 14’ü işçi geriye kalan kısmı işveren tarafından karşılanacaktır. Görüleceği gibi hizmet akdine bağlı olarak çalışanlar için yatırılacak sigorta primi tutarında bir değişiklik olmamıştır.

29.09.2008 tarih ve Mük. 27012 sayılı Resmi Gazete’de 2008/14173 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile Kısa Vadeli Sigorta Kolları Prim Tarifesi yayımlanmıştır. Kararda mevcut işyerlerinin iş kazası ve meslek hastalığı sigorta prim oranının 0,5 puan düşülerek uygulanacağı belirtilmiştir. Aynı Bakanlar Kurulu Kararının Geçici  1. maddesinin ikinci fıkrasında mevcut iş yerlerinin iş kolu kodları, işverenlerce elektronik veya kağıt ortamında yapılacak beyana istinaden (kurumca gerek görülen haller hariç) bu tarifedeki iş kollarına dönüştürüleceğine yer  verilmiştir. Buna göre  işverenlerin  Bakanlar Kurulu Kararı ekindeki  listeyi inceleyerek işyerlerinin tehlike sınıfını belirlemeleri, mevcut iş kazaları ve meslek hastalıkları sigorta prim oranından 0,5 puan düşüldükten sonraki prim oranı, listede işyerleri için belirlenmiş prim oranından farklı ise durumu Kuruma beyan etmeleri ve gerekli değişikliği yaptırmaları gerekmektedir.  

Emekli olanlar ile 01.10.2008 tarihinden önce sigortalı olup emekli olacakların, 5510 sayılı Kanunun 4/ (1)-a maddesine göre (hizmet akdine bağlı olarak) çalışmaları durumunda ödeyecekleri sosyal güvenlik destekleme primi oranı işyerinin tehlike sınıfına % 30 oranının eklemesi suretiyle bulunan oran olup bu da % 31 ile % 36,5 arasında değişmektedir. İşyeri tehlike derecesine göre belirlenen sosyal güvenlik destekleme priminin % 7,5’i işçi geriye kalan kısmı işveren tarafından karşılanacaktır. Bu durumdaki sigortalıların prim yükleri arttırılmıştır. 

5510 sayılı Kanunun 4/ (1)-b kapsamındaki sigortalılar ise (Eski-Bağ-Kur’lu) prime esas kazançları üzerinden işyeri tehlike sınıflarına göre % 33,5 ile % 39 arasında prim ödeyeceklerdir. Bu durumdaki sigortalıların prim yükleri ise azaltılmıştır. 

5510 sayılı Kanunun 52. maddesine göre isteğe bağlı sigorta primi ödemek isteyen sigortalılar beyan ettikleri prime esas kazanç üzerinden % 32 oranında sigorta primi ödeyeceklerdir. 

            Bilginize sunulur.            

                                                                                                          Saygılarımızla,